Zakon o bezbednosti saobraćaja na putevima države Republike Srbije (BMRP)

[Nesko]

ZAKON O BEZBEDNOSTI SAOBRAĆAJA NA PUTEVIMA DRŽAVE REPUBLIKE SRBIJE (BMRP)​

POGLAVLJE I – OPŠTE ODREDBE

Član 1.1 – Svrha i cilj zakona
Ovim zakonom uređuju se pravila ponašanja učesnika u saobraćaju, tehnički uslovi za vozila, kaznene odredbe, kao i postupanje policijskih službenika u državi BMRP.
Cilj zakona je da se obezbedi bezbedan, odgovoran i uređen saobraćaj na svim javnim putevima države.

Član 1.2 – Dužnost učesnika u saobraćaju
Svaki učesnik u saobraćaju dužan je da se ponaša pažljivo, odgovorno i u skladu sa propisima.
Nepoznavanje zakona ne oslobađa od odgovornosti.

Član 1.3 – Saobraćajni znakovi i nalozi službenih lica
Učesnik u saobraćaju dužan je da poštuje sve saobraćajne znakove, svetlosne signale i naređenja policijskih službenika.
Nepridržavanje istih smatra se prekršajem i podložno je novčanoj kazni u iznosu od 5.000 RSD do 15.000 RSD.

POGLAVLJE II – PRAVILA VOŽNJE

Član 2.1 – Brzina kretanja vozila
Vozač mora voziti brzinom prilagođenom uslovima puta, saobraćaja i vremenskim prilikama.
Prekoračenje brzine:
● Do 20 km/h iznad ograničenja – 10.000 RSD
● Od 20 do 40 km/h iznad ograničenja – 40.000 RSD
● Preko 40 km/h iznad ograničenja – 100.000 RSD

Član 2.2 – Vožnja bez vozačke dozvole Vožnja bez položenog vozačkog ispita ili važeće dozvole kažnjava se sa 60.000 RSD i oduzimanjem vozila do 24h.

Član 2.3 – Alkohol i psihoaktivne supstance
Vožnja pod uticajem alkohola (preko 0.3‰) ili psihoaktivnih supstanci kažnjava se novčanom kaznom od 50.000 RSD, a vozilo se zadržava do dolaska odgovorne osobe. U slučaju izazivanja nesreće, kazna se povećava do 60.000 RSD.

Član 2.4 – Vožnja u suprotnom smeru / kretanje trotoarom Vožnja u suprotnom smeru ili po trotoaru kažnjava se sa 50.000 RSD, a policijski službenik ima pravo da vozilo ukloni sa puta.

Član 2.5 – Upotreba mobilnog telefona u vožnji
Upotreba mobilnog uređaja bez handsfree sistema kažnjava se sa 10.000 RSD.

Član 2.6 – Upotreba sigurnosnog pojasa
Vozač i svi putnici dužni su da koriste sigurnosne pojaseve. Nepridržavanje: 5.000 RSD po osobi.

Poglavlje III – OPASNA I NEPRIMERENA VOŽNJA U SAOBRAĆAJU

Član 3.1 – Bahato ponašanje u saobraćaju
Bahato ponašanje u saobraćaju predstavlja svako namerno, neodgovorno i rizično ponašanje vozača koje ugrožava sigurnost drugih učesnika u saobraćaju ili narušava javni red i mir.
Pod ovim se podrazumeva:
● Nagla i nepotrebna ubrzanja ili kočenja bez razloga
● Namerno presecanje kolone ili vožnja tik uz drugo vozilo radi provociranja
● Vožnja bez poštovanja osnovnih saobraćajnih pravila i ograničenja
● Neprimereno korišćenje sirene, svetala ili drugih signala radi ometanja drugih vozača
Kazna:
● Novčana kazna od 100.000 RSD
● Oduzimanje vozačke dozvole u trajanju od 3 do 7 dana

Član 3.2 – Neodgovorno upravljanje vozilom (Drift, burnout i slične radnje)
Driftovanje, paljenje guma (burnout), kruženje vozilom (donut) i slične radnje na javnim površinama smatraju se grubim narušavanjem javnog reda, mira i bezbednosti saobraćaja. Ove radnje se tolerišu isključivo na zatvorenim prostorima, poligonima ili tokom zvaničnih događaja uz odobrenje nadležnih organa.
Kazna:
● Novčana kazna od 30.000 RSD
● Oduzimanje vozačke dozvole na period od 7 do 14 dana
● Privremeno oduzimanje vozila do odluke nadležnog organa
● U ponovljenim slučajevima – kazna zatvora do 1 godine

Član 3.3 – Ugrožavanje javne bezbednosti zbog neprimerene vožnje
Vozač koji svojim ponašanjem (vožnja velikom brzinom kroz pešačke zone, naselja ili ispred javnih institucija) ugrožava živote drugih lica, smatra se odgovornim za ugrožavanje javne bezbednosti.
Kazna:
● Novčana kazna od 50.000 RSD
● Oduzimanje vozačke dozvole u trajanju od 14 do 30 dana
● Po potrebi – zadržavanje vozača i vozila uz krivičnu prijavu

Član 1.4 – Posebne odredbe
Ukoliko se vozač tokom navedenih prekršaja opire hapšenju, ometa službena lica ili izazove materijalnu štetu, kazne se mogu udvostručiti. Policijski službenici imaju pravo da na licu mesta izvrše alko-test, zadrže vozača i vozilo po potrebi, u skladu sa zakonom.

POGLAVLJE IV – TEHNIČKA ISPRAVNOST VOZILA

Član 4.1 – Tehnička ispravnost
Vozilo mora biti tehnički ispravno.
Neispravno vozilo vozilo kažnjava se sa 20.000 RSD i privremenim oduzimanjem tablica.

Član 4.2 – Registracija
Vozilo koje se nalazi u saobracaju mora biti registrovano. Kazna 40.000 RSD.

Član 4.3 – Osvetljenje vozila
Vožnja bez ispravnih svetala ili sa neadekvatnim osvetljenjem kažnjava se sa 10.000 RSD.

Član 4.4 – Zatamnjenost stakala
Dozvoljena je zatamnjenost stakala do 70% ukupne propusnosti svetlosti. Svaka veća zatamnjenost smatra se tehničkim prekršajem. Kazna za prekomernu zatamnjenost stakala iznosi 60.000 RSD, uz mogućnost privremenog oduzimanja saobraćajne dozvole do otklanjanja nepravilnosti. Policijski službenik ima pravo da izvrši proveru propusnosti svetlosti i izda nalog za uklanjanje folije ukoliko proceni da je zatamnjenost veća od dozvoljene.

Član 4.5 – Modifikacije i prepravke
Svaka prepravka koja menja fabričke karakteristike vozila (izduvni sistem, visina, svetla, sirene) bez odobrenja saobraćajne inspekcije kažnjava se sa 25.000 RSD.

Član 4.6 – Prva pomoć i obavezna oprema u vozilu
Svaki vozač je dužan da u svom vozilu poseduje: komplet prve pomoći,set za popravku Oprema mora biti ispravna, lako dostupna i uvek spremna za upotrebu. Vozač je obavezan da koristi navedenu opremu u slučaju nezgode, kvara ili povrede lica radi obezbeđenja mesta događaja i pružanja osnovne pomoći. Neposedovanje ili neispravnost obavezne opreme kažnjava se novčanom kaznom od 10.000 do 30.000 RSD, dok se odbijanje pružanja pomoći kažnjava strože, u skladu sa zakonom.

POGLAVLJE V – PEŠACI, BICIKLISTI I MOTOCIKLISTI

Član 5.1 – Pešaci
Pešaci su dužni da koriste trotoar i prelaze ulicu isključivo na pešačkom prelazu.
Prelazak van prelaza: 5.000 RSD.

Član 5.2 – Biciklisti
Biciklisti su dužni da se kreću po desnoj ivici kolovoza i ne smeju da voze pod dejstvom alkohola.
Kazna: 10.000 RSD.

Član 5.3 – Motociklisti
Motociklisti i saputnici moraju nositi zaštitnu kacigu.
Vožnja bez kacige: 15.000 RSD.

POGLAVLJE VI – SAOBRAĆAJNE NESREĆE I POLICIJSKO POSTUPANJE

Član 6.1 – Bežanje sa lica mesta
Vozač koji pobegne sa mesta saobraćajne nezgode kažnjava se sa 60.000 RSD i oduzimanjem dozvole na 48h.

Član 6.2 – Ometanje policijskog službenika
Odbijanje zaustavljanja na znak policije kažnjava se sa 40.000 RSD.

Član 6.3 – Vređanje, pretnje i napad na policijskog službenika
Policijski službenik koji obavlja službenu dužnost ne sme biti predmet vređanja, pretnji niti napada. Svako lice koje na bilo koji način ometa ili ugrožava službeno postupanje policijskog službenika, snosiće zakonom propisane sankcije:
● Vređanje policijskog službenika, usmeno ili pismeno, kažnjava se novčanom kaznom od 30.000 do 100.000 RSD.
● Uputiti ozbiljnu pretnju koja može izazvati strah, uznemirenost ili stvarnu opasnost po život i bezbednost policijskog službenika, kažnjava se zatvorskom kaznom od 6 meseci do 3 godine, uz mogućnost novčane kazne.
● Fizički napad na policijskog službenika, uključujući bacanje predmeta, upotrebu oružja ili pokušaj oduzimanja službenog oružja, kažnjava se zatvorskom kaznom od 1 do 8 godina, a ukoliko napad prouzrokuje teške posledice ili se izvrši vatrenim oružjem, zatvorskom kaznom od 3 do 8 godina.
Napad izvršen u grupi, uz upotrebu oružja ili sa namerom sprečavanja službenog postupanja, smatra se posebno otežavajućom okolnošću i kažnjava se strože. Svaki incident ovog tipa dužan je biti odmah prijavljen, evidentiran i procesuiran, a počinilac snosi disciplinsku i krivičnu odgovornost u skladu sa zakonom.

Član 6.4 – Parkiranje na nedozvoljenom mestu
Parkiranje na trotoaru, travnatoj površini ili mestu rezervisanom za hitne službe kažnjava se sa 10.000 RSD, uz mogućnost odnošenja vozila paukom.

POGLAVLJE VII – KRAĐA I NEOVLAŠĆENO RASPOLAŽENJE VOZILIMA

Član 7.1 – Krađa vozila
Krađa vozila predstavlja svako prisvajanje tuđeg motornog ili nemotornog vozila bez pristanka vlasnika, sa namerom trajnog ili privremenog prilaženja imetku protivno volji vlasnika. U krađu spadaju i radnje prisvajanja koje koriste lažne dokumente, obmanu ili prisilu.
Kazna:
● Novčana kazna od 50.000 RSD do 150.000 RSD.
● Zatvorska kazna od 1 do 3 godine

Član 7.2 – Teža krađa vozila (obilježena okolnostima)
Krađa se smatra težom ukoliko je izvršena pod jednim ili više sledećih okolnosti: upotreba oružja ili opasnih predmeta, nanošenje telesnih povreda, izvršena od strane organizovane grupe, korišćenje vozila za izvršenje drugih krivičnih dela ili ako je žrtva ranjiva osoba.
Kazna:
● Novčana kazna od 150.000 RSD do 400.000 RSD.
● Zatvorska od 3 do 7 godina. Konfiskacija predmeta koji su upotrebljeni pri izvršenju dela i trajna ili privremena zaplena vozila.

Član 7.3 – Upotreba ukradenog vozila za izvršenje drugih dela
Ako je ukradeno vozilo korišćeno pri izvršenju drugih prekršaja ili krivičnih dela (npr. bekstvo posle pljačke, izazivanje saobraćajne nesreće, krijumčarenje), počinilac će odgovarati za sve poverene radnje i suočiti se sa zbirovnim kaznama za svako delo.
Kazna:
● Uz kazne iz odgovarajućih članova, dodatna zatvorska kazna do 5 godina u zavisnosti od težine povezanog dela.
● Trajna konfiskacija vozila i naplata troškova sanacije štete.

POGLAVLJE VIII – ZAVRŠNE ODREDBE

Član 8.1 – Nadležnost policijskih službenika
Policijski službenik ima pravo i obavezu da sankcioniše prekršaje u skladu sa ovim zakonom i da vodi evidenciju o izdatim kaznama.

Član 8.2 – Nemogućnost plaćanja novčane kazne
Lice koje odbije da plati ili nema mogućnost da plati kaznu u propisanom roku, kazniće se zatvorskom kaznom u trajanju: 3 godina zatvora

Član 8.3 – Upotreba prisilnih sredstava prilikom odbijanja zaustavljanja vozila
Policijski službenik ima pravo da upotrebi zakonom propisana prisilna sredstva u situaciji kada vozač odbije da postupi po naređenju za zaustavljanje vozila ili nastavi kretanje uprkos jasno datom svetlosnom, zvučnom ili verbalnom policijskom signalu.
U takvim slučajevima, radi sprečavanja bekstva, zaštite života i imovine, te očuvanja javne bezbednosti, policijski službenik može primeniti odgovarajuća sredstva prinude, uključujući, ali ne ograničavajući se na:
● elektrošok uređaj (taser),
● blokadu vozila,
● upotrebu službenog vozila za zaustavljanje,
● upotrebu specijalnih sredstava za prinudno zaustavljanje (npr. bodljikava traka i slična sredstva).
Upotreba tasera je dozvoljena i u slučajevima kada se lice nalazi unutar vozila sa zatvorenim prozorima, ukoliko je procena policijskog službenika da je to jedini način da se lice bezbedno neutrališe i spreči dalje ugrožavanje bezbednosti saobraćaja ili građana.
Policijski službenik je dužan da svaku upotrebu prisilnih sredstava opravda, prijavi i dokumentuje u skladu sa propisima. Ukoliko se utvrdi da je upotreba sredstava bila neopravdana, nesrazmerna ili zloupotrebljena, službenik će snositi disciplinsku i krivičnu odgovornost u skladu sa zakonom i internim propisima službe.

Član 8.4 – Stupanje na snagu
Ovaj zakon stupa na snagu danom objavljivanja u službenom glasniku države Republike Srbije (BMRP) i primenjuje se na sve javne i gradske puteve.